+

درس نامه ای در روش دلفی

۲۴ فروردین ۱۳۹۴

پروژه هزاره (The Millennium Project) را دانشجویان آینده پژوهی با کتاب روش شناسی ملنیوم می شناسند. پروژه هزاره یا ملنیوم  سازمانی مستقل و غیرانتفاعی است که در سال ۱۹۹۶ و پس از سه سال مطالعه امکان سنجی متولد شد. این سازمان در واقع یک اتاق فکر متشکل از آینده پژوهان، مدیران کسب و کار و سیاست گذارانی است که برای سازمان های بین المللی، دانشگاه ها، دولت ها، سازمان های غیرانتفاعی و .. کار می کنند. هدف این سازمان ارتقا چشم اندازهای انسانی به منظور دست یابی به آینده های بهتر است و ماموریتش تفکر در مورد آینده و در معرض نقد قرار دادن این تفکرات است تا از بازخوردهایی که از این نقدها می گیرد بتواند با رجوع به خرد جمعی تصمیمات بهتری در مواجه با مسائل آینده بگیرد. دو پروژه همواره در ملنیوم دنبال می شوند. یک مورد گزارش های سالیانه ای است تحت عنوان «وضعیت آینده» که برخی از این گزارش ها به فارسی نیز ترجمه و خلاصه اجرایی آنها در وب سایت این سازمان در دسترس قرار دارند. این گزارش ها بر روی مهمترین چالش های پیش روی بشر در سطح جهانی است. همچنین کتاب روش شناسی که به تواتر به روز می شود و جز منابع خوب در روش شناسی آینده نگاری است.

روش دلفی

 در سال های ۲۰۰۴ و ۲۰۰۵ میلادی پروژه هزاره مطالعه ای در زمینه مسائل نوظهور اخلاقی در مقیاس جهانی را در دستور کار خود قرار داد. این تحقیق بر آن بود تا مهمترین مسائل اخلاقی که در سطح جهانی و در افق زمانی تا سال ۲۰۵۰ میلادی امکان وقوع دارند را شناسایی، احتمال وقوع آنها را بررسی و برای مقابله با هر کدام راه کارهایی را پیشنهاد بدهد. همچنین تحلیل هایی نیز بر روی اثر تفاوت های گوناگون بر روی شناسایی مسائل اخلاقی و احتمال وقوع آنها صورت گرفت. برای مثال اینکه مردم در مذاهب و ملیت های مختلف مسائل گوناگونی را به عنوان معضلات اخلاقی پیش روی بشر شناسایی می کردند و یا جنسیت پاسخ دهندگان بر روی درک آنها از مسائل اخلاقی تاثیرگذار بود. در این پژوهش به منظور جمع آوری داده ها از پرسش نامه دلفی سه مرحله ای (three-round Delphi) استفاده شده است. علاوه بر اینکه مطالعه این پژوهش برای همگان و بخصوص علاقه مندان به حوزه آینده پژوهی و اخلاق پژوهان خالی از لطف نبوده و حاوی نکات تامل برانگیزی در زمینه مسائل اخلاق جهانی است، از منظر تکنیکی و چگونگی اجرای یک پروژه آینده پژوهی نیز قابل ملاحظه بوده و چه بسا می تواند به عنوان یک درس نامه در سرفصل درس روش شناسی آینده پژوهی در دانشگاه های کشور تدریس شود. برای مثال برخی از نکات آموزنده این تحقیق عبارت اند از:

۱ نحوه صحیح پیاده سازی روش دلفی آن هم در مقیاس جهانی
۲ کمیته اجرایی؛ نزدیک به ۴۰ پژوهشگر از کشورهای مختلف دنیا در این کمیته حضور داشته اند.
۳ ترجمه پرسش نامه ها به چندین زبان زنده دنیا
۴ وجود مسئولین منطقه ای (۲۳ نفر) که هر کدام مسئولیت هماهنگی در یک کشور و یا منطقه را به عهده دارند.
۵ ادامه پروژه تا سطح ارائه پیشنهاداتی برای مقابله با چالش های اخلاقی شناسایی شده مبتنی بر خرد جمعی

و مسائل زیادی از این قبیل که این پژوهش را به یک نمونه خوب در روش دلفی تبدیل می کند. می توانید از لینک زیر گزارش این پروژه را دانلود نمایید.

Global_Ethics-study

دیدگاه‌تان را ارسال کنید ...


logo-samandehi تایید