سیلیکون وادی

سیلیکون وادی؛ اسراییلی که ما نمی شناسیم

«اقتصاد اسرائیل، اقتصادی مبتنی بر بازار و تکنولوژی است. اسرائیل وارد کننده نفت خام، حبوبات، مواد اولیه و تجهیزات نظامی و صادر کننده الماس برش داده شده، کالاهای با فناوری بالا و محصولات کشاورزی است. در زمینه میزان تولیدات و خدمات با فناوری بالا، اسرائیل رتبه دوم بعد از ایرلند را در بین کشورهای سازمان همکاری اقتصادی و توسعه (OECD) داشته است. سیلیکون وادی؛ اسراییلی که ما نمی شناسیم

اسرائیل، دومین کشور بعد از ایالات متحده در داشتن شرکت‌های نوپا و خارج از آمریکای شمالی کشوری است که بیش‌ترین تعداد شرکت‌های فهرست شده در بورس نزدک را دارد. در سال ۲۰۱۰ اسرائیل رتبه ۱۷ در میان کشورهای جهان از لحاظ توسعه‌یافتگی اقتصاد را از مؤسسه برجسته و معتبر IMD کسب نمود. درهمین سال اقتصاد اسرائیل با دوام‌ترین اقتصاد جهان در برابر بحران‌ها رتبه‌بندی شد و همچنین رتبه اول را در سرمایه‌گذاری بر روی مراکز تحقیق و توسعه کسب کرد. اسرائیل همچنین به عنوان پیشرو در عرضه نیروی انسانی ماهر رتبه‌بندی می شود.

سیلیکون وادی اسرائیل

اسرائیل به دلیل واقع شدن در منطقه خاورمیانه که منطقه‌ای خشک، کم‌آب و دارای سطح بالای تابش نور خورشید است، توان خود را معطوف به فناوری‌های دارای بازدهی بالا در این شرایط کرده است و یک کشور پیش‌ رو در توسعه انرژی خورشیدی، الکتریسیته زمین‌گرمایی و مدیریت آب و حفاظت از آن محسوب می‌شود و توسعه فناوری‌های روی لَبه (فناوری های نوآورد= cutting-edge) در زمینه نرم‌افزار، ارتباطات و علوم زیستی این کشور که غالباً در سیلیکون وادی (silicon wadi) متمرکز شده‌اند، با سیلیکون ولی (silicon valley) ایالات متحده مقایسه می‌شود. بنا به گزارشی در سال ۲۰۱۰ از سازمان همکاری اقتصادی و توسعه، اسرائیل رتبه اول جهان در صرف هزینه‌های تحقیق و توسعه از تولید ناخالص داخلی را دارد.

اینتل و مایکروسافت اولین مراکز تحقیق و توسعه خارج از کشور (آمریکا) خود را در اسرائیل ساختند و دیگر شرکت‌های چند ملیتی فناوری همچون IBM، گوگل، اپل، هیولت پاکارد (HP)، سیسکو سیستمز، فیسبوک، موتورولا و چند شرکت دیگر، دفاتر تحقیق و توسعه خود را در این کشور در منطقه سیلیکون وادی مستقر کرده‌اند که علاوه بر این شرکت‌های خارجی، بسیاری از شرکت‌های فناوری‌های رده‌ بالای اسرائیلی  نیز در این منطقه مستقر هستند».

سیلیکون وادی؛ اسراییلی که ما نمی شناسیم

متنی که از نظر گذراندید، توضیح ویکی پدیا در خصوص اقتصاد اسرائیل است. کلمه‌های پر رنگ شده را در گوشه‌ای از ذهن داشته باشید و به سراغ گوگل بروید. گوگل را باز کنید و تا هر چند صفحه که خسته نشدید، واژه  «اسرائیل» را جستجو کنید. مضامین اصلی که بر محور این واژه در وب سایت های فارسی تولید شده‌اند را در گوشه‌ای دیگر از ذهنتان به خاطر سپرده و مقایسه کنید. بین اسرائیلی که هست و آنچه ما می شناسیم…

حال اجازه دهید این کشور را به عنوان یک رقیب تحلیل کنیم. قدرت اسرائیل در چیست؟ خاخام هایی که جلوی دیوار توبه خم و راست می شوند یا سیلیکون وادی؟

سیلیکون وادی اسرائیل
سیلیکون وادی

وادی، واژه‌ای عربی به معنای دره و بستر خشک رودخانه است که در زبان محاوره عبری نیز استفاده می‌شود و سیلیکون وادی (silicon wadi) جناسی است از سیلیکون ولی (silicon valley) در کالیفرنیا که تقریبا همه فعالان حوزه فناوری نام آن را شنیده اند.

سیلیکون وادی نماد قدرت اسرائیل در اقتصاد مبتنی بر دانش و فناوری های سطح بالا است. منطقه‌ای که هسته مرکزی آن در اطراف تل آویو مستقر بوده و بخش هایی از آن در اطراف دیگر شهرهای اسرائیل گسترش یافته‌اند و از این منظر با منطقه ای به وسعت یک کشور رو به روییم.

سیلیکون وادی اسرائیل
تاریخچه سیلیکون وادی

سیلیکون وادی

شرکت‌های با فناوری سطح بالای اسرائیل در دهه ۱۹۶۰ میلادی شروع به شکل‌گیری کردند. شرکت‌هایی که بعضا به خاطر شرایط این کشور بر روی توسعه فناوری های نظامی متمرکز بودند و بعدها برخی از دستاوردهای این شرکت ها در زمینه های غیرنظامی نیز کاربرد پیدا کرند. از دهه ۱۹۸۰ کم کم رقابت بین المللی یک کوچ بزرگ را تجربه کرد. کوچ از صنعت سخت افزار به صنعت نرم افزار، یعنی به جایی که سرمایه‌های انسانی نقش بزرگ‌تری را ایفا می‌کنند و از قضا در این زمینه اسرائیل پیشرو است. در همین دهه شرکت‌های گوناگونی در اسرائیل در حوزه نرم‌افزار شکل گرفتند. بین سال های ۱۹۸۴ تا ۱۹۹۱ صادرات اسرائیل در حوزه نرم‌افزار از ۵ میلیون دلار به ۱۱۰ میلیون دلار افزایش یافت (در عرض ۷ سال رشد ۲۲ برابری یعنی در هر سال بیش از سه برابر رشد).

دهه ۱۹۹۰ یک دهه طلایی برای صنایع این کشور به حساب می‌آید. افزایش توجه به نوآوری، کوچ متخصصان شوروری به این کشور و افزایش حجم سرمایه‌گذاری های خارجی در این کشور در پی پیمان اسلو، که سیلیکون وادی را در مسیر توسعه خوشه های صنعتی با فناوری سطح بالا قرار داد.

در سال ۱۹۹۸ کمپانی اسرائیلی (mirabilis) پیام رسان (ICQ) را توسعه داد که ۱۸ ماه بعد از تولدش به قیمت ۴۰۷ میلیون دلار توسط شرکت آمریکایی (AOL) به صورت نقد خریداری شد. این موفقیت شرکت میرابلیس مثل یک بمب در صنایع دات کام اسرائیل سر و صدا کرد و هزاران استارت آپ شروع به ایده پردازی و فعالیت کردند، به گونه‌ای که حجم سرمایه گذاری خطرپذیر در بین شرکت های این کشور از ۱.۸۵۱ میلیون دلار در سال ۱۹۹۹ به ۳.۷۰۱ میلیون دلار در سال ۲۰۰۰ رسید (لطفا به اعداد دقت کنید).

آینده پژوهی

حالا بعد از گذشت پنجاه سال کشوری که هنوز موجودیتش از طرف برخی از کشورها به رسمیت شناخته نمی‌شود، اقتصادی به معنای واقعی دانش‌بنیان دارد و این را مرهون سرمایه‌گذاری در امر تحقیق و توسعه، آموزش، وام‌های کم بهره دولت در حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان و البته فارغ‌التحصیلانی است که عاشق فعالیت‌های کارآفرینانه هستند.

حالا بسیاری از شرکت‌های بین‌المللی متقاعد شده‌اند که در اسرائیل دفتر داشته باشند و در زمینه‌های مختلف فعالیت کنند. شرکت آی بی ام با ۲۰۰۰ نفر کارمند، موتورولا با ۱۵۰۰، اینتل ۹۲۰۰، مایکروسافت ۷۵۰، اچ پی ۶۰۰۰ نفر، فیس بوک ۱۱۰ نفر و آمازون ۱۵۰ نفر از جمله شرکت‌های شناخته شده‌ای هستند که در این کشور فعالند. در جدول زیر عمده‌ترین شرکت‌های بین المللی فعال در اسراییل آمده‌اند.

 شرکت‌های بین المللی سرمایه‌گذار در سیلیکون وادی

آینده پژوهی

سوخت موتور اقتصاد اسراییل نوآوری است (نه نفت)، و همین سوخت باعث شد تا از یک اقتصاد توسعه‌نایافته به یک اقتصاد توسعه یافته و دانش‌بنیان دست پیدا کند. اقتصادی که بعد از اقتصاد آمریکا، موفق‌ترین اقتصاد در خلق صنایع با فناوری سطح بالا است. جدول زیر تعداد پارک های علم و فناوری فعال در حوزه فناوری‌های سطح بالا (High Tech) در این کشور را نشان می دهد. کشوری با تقریبا یک دهم جمعیت ایران به همان اندازه، پارک‌های علم و فناوری دارد.

پارک های علم و فناوری در سیلیکون وادی

سیلیکون وادی در اسرائیل

حالا چه رقیب و چه دشمن، چه چیزی باید در مورد اسراییل قابل تامل باشد؟ این فکر به ذهن من خطور می کند که چه چیزی باعث می شود به این دشمن، ایدیولوژیک نگاه کنیم؟ چه چیزی باعث می شود که در مستندها، فیلم ها، کتاب ها و سخنرانی‌ها به وفور در مورد تفکرات صهیونیزم بشنویم و بخوانیم اما در مورد سیلیکون وادی چیزی نشنیده باشیم؟ جواب با شما!

منبع جداول: کتاب (Technology Financing and Commercialization)

اشتراک‌گذاری

یک نظر

  1. فیتوپلانکتون پاسخ

    سلام. چندوقتی بود که با مراجعه به وب سایت با صفحه Error و … مواجه میشدم و خیلی خوشحالم که دوباره مطالبتان را میخوانم.
    در مورد مطلب بالا، بسیار عالی و با فکر نوشته شده است. امیدوارم خیلی از افراد با خواندن مطالب بالا به خود تلنگری بزنند. درست است که از نگاه بنده اسرائیل یک دولت ساختگی و تروریست است و سنگ بنای آن ساختگی و نابحق است. ولی نباید چنین مواردی چشم ما را بر بررسی مسیر پیشرفت آن ببندد.
    متشکرم.

  2. محبی پاسخ

    با سلام و روز بخیر
    چنانچه مطلبی در مورد متد های آینده پژوهی دارید در صورت امکان به ایمبل بنده ارسال نمائید. با تشکر

  3. مرتضی جعفرصالحی پاسخ

    با سلام. تشکر از اطلاع رسانی شما.
    از نظر علمی کشوری بسیار توسعه یافته است. از هر ۱۰۰۰ نفر شاغل ۱۳۵نفر مهندس هستند که ناخوداگاه این میزان با کشور ایران مقایسه می شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code