+

تغییرات در حال تغییر و اینرسی انسانی

۱۹ مرداد ۱۳۹۵

وقتی آینده را در نظر می‌گیریم، جامعه اطلاعاتی – اگر مرحله کنونی گذر اجتماعی- سیاسی را باید چنین نام نهاد – از نظر فردی، خصوصاً برای جوانان، پدیده‌ای دو پهلو است. از یک سو همان طور که در نگاه مثبت می تواند امکانات بی شماری مانند گسترده شدن امکان ارتباط با دیگران، ارتباطات برخط و لحظه ­ای، شبکه ­ها، تغییر در سبک زندگی، تغییر در ارزش ها و … را ممکن سازد، همین مسائل می توانند ابعاد منفی نیز داشته باشند. ابعاد منفی مانند گسترش روزافزون فقر و گسترده ­تر شده ابعاد این پدیده در جهان، و عمیق تر شدن شکاف بین کسانی که دسترسی به تکنولوژی دارند و آنهایی که از نظر دسترسی، مهارت آموزی، نوآوری و … در زمینه فناوری محروم هستند.

در دوران گذر هر انسانی ممکن است احساس کند که مهارت ­های لازم برای مدیریت زندگی ­اش را ندارد. اگر از چالش‌هایی که منتج از چند بعدی بودن تصاویر آینده ­اند، آگاهی نداشته باشیم، ممکن است به صورت کاملاً غیرعمدی و ناخواسته، به افزایش نابرابری کمک کنیم و اقدامات ما باعث گسترش شکاف بین آنهایی که به اصطلاح موفق شناخته می شوند و آنهایی که ناموفق شناخته می شوند، شود. جوانان برای این که در جامعه اطلاعاتی موفق باشند، باید برای خود کاریزما ایجاد کنند. این وضعیت بیشتر و بیشتر به شبکه‌های عضویت وابسته است. همراه با رشد رسانه‌های اجتماعی، تاثیر گروه های عضویت افزایش یافته است. از طرفی، این مسئله به فرد امکان می دهد تا خلاق باشد، تعامل داشته باشد و شبکه دوستی خود، مجموعه معیارها، روش زندگی و غیره را انتخاب کند. ما خبرها و اطلاعات را بلادرنگ و بی وفقه از گوشه و کنار جهان دریافت می کنیم. آگاهی از امکان فاجعه، جنگ، بلایای طبیعی، تغییرات آب و هوایی و دیگر تهدیدهای محیطی و خشونت‌های انسانی، نابرابری و بی‌عدالتی اجتماعی بهتر از این است که بی‌مقدمه با آن‌ها روبرو شویم. هرچند، این اطلاعات ضرورتاً ما را افرادی باهوش‌تر یا بهتر نمی‌کنند و حتی ممکن است این مسئله ما را بی‌احساس کرده و بی‌تفاوتی ما را  بیشتر کند. به خصوص جوان ­ترها با اذعان به بزرگ بودن مشکل یا بی توجهی به مشکلات دیگران، حس می کنند نمی توانند کاری انجام دهند. از طرف دیگر، ذات یکنواختی و همگنی این گونه از گروه ها و اجتماعات خود ممکن است باعث فشار بر فرد شود. علاوه بر این همین مسئله ­ی افزایش تعداد انتخاب­ های پیش رو و امکانات گسترده­ تر موجب می شود با پدیده­ هایی چون خوش گذرانی و کوته بینی (shortsightedness) مواجه شویم. عوامل متعددی بر زندگی ما تاثیر گذار هستند، که پایداری و ثبات شاخصه همه این عوامل است. حتی اگر برخی از این عوامل مانند ابزارهای فناورانه از این قاعده مستثنی شوند با این حال نوع برخورد ما با این عوامل بسته به قضاوت ها و برخی سنت ­های پذیرفته شده از طرف ما دارد. در حالی که سنت ­ها، فرهنگ و مبانی و اعتقادات ما درک ما از گذشته را می سازند، روندهای حاکم بر زندگی در جریان هستند. بنابراین روح زمانه همواره ترکیبی از نو و کهنه است. ترکیبی ساخته شده از تنش میان اعتقادات و ارزش های به ارث برده شده از گذشته و اخلاقیات و ارزیابی ­های جدید. اینرسی که برای حفظ انسجام جامعه و توسعه صلح در آن ضروری می نماید.

تغییرات در حال تغییر

برای یک کنشگر فردی، زمان ضرورتاً تجربه‌ ای ذهنی است، و جامعه اطلاعاتی به عنوان دوران گذر میان اعصار تاریخی، به تفکر شخصی فرد مرتبط است. می‌توان فکر کرد که در جریان مداوم تکامل، چرخه ­های زمانی اتفاقی و جریان‌های متقاطعی وجود دارد که اگر چه زمانی که از منظر کوتاه‌مدت به آن نگریسته شود، از نظر ذاتی و ماهوی عجیب و گاها مخالف روندهای موجود به نظر می‌رسد، ولی از نگاه بلندمدت، زمان سیر طبیعی خود را طی می کند. به هر حال وقتی از درون این جریان متقاطع مرتبط با دوره زمانی به آن می‌نگریم، ذات خود تغییر، در حال تغییر به نظر می‌رسد. انطباق رویه و روش‌های مشترک عملکرد، و همچنین عملکرد نهادها و سیستم ­های به جا مانده از دوره های زمانی پیشین، دیگر قابل پیش‌بینی نیست. روش‌ها و عرف‌های مرسوم نیز در موقعیت‌های تصمیم‌گیری کنونی، متناقض، غیر عملی و بی‌فایده به نظر می‌رسند. پدیده‌هایی وجود دارند که ناپیوسته‌اند، هیچ پیشینه‌ای ندارند (مانند سیگنال‌های ضعیف)، تنها یک بار اتفاق می‌افتند (مانند شگفتی سازها یا پدیده های بسیار نادر که اصطلاحا به آنها قوهای سیاه می گویند)، یا حتی اگر از مدت‌ها پیش هم وجود داشته‌اند، ناگهان تغییر می‌کنند یا به چیزی کاملاً متفاوت تبدیل می‌شوند. این پدیده‌ها با عوامل مهم عدم قطعیت همراه‌اند. حتی اگر هنوز هم ندانیم آن پدیده‌ها چگونه جهان را تغییر می‌دهند، می‌دانیم چیزهایی هستند که به ناچار رخ می‌دهند.

دیدگاه‌تان را ارسال کنید ...


logo-samandehi تایید